مرجعیت علمی قرآن از دیدگاه دکتر گلشنی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دانش‌آموخته حوزه علمیه قم (سطح 3) و دانشجوی دکتری معارف اسلامی دانشگاه شهید بهشتی، قم، ایران.

10.22081/jqss.2021.59274.1087

چکیده

«مرجعیت علمی قرآن کریم» و به‌نوعی اثرگذاری قرآن بر علوم و دانش‌های ساخت‌یافته بشر، از مباحث مهم فضای علمی در راستای اسلامی‌سازی علوم به شمار می‌رود. پژوهشگران بسیاری در خصوص این موضوع، به اظهار نظر پرداخته‌اند که دکتر مهدی گلشنی با طرح نظریه علم دینی خود، یکی از این پژوهشگران است. این پژوهش در تلاش است با توجه به نظریه علم دینی دکتر گلشنی، به دیدگاه ایشان در خصوص «مرجعیت علمی قرآن» بپردازد. از دیدگاه وی، ارتباط تنگاتنگی بین علم و دین وجود دارد و «علم دینی» آن علمی است که در مقام نظری، مبتنی بر تجربه و نظریه‌پردازی است؛ اما در جمع‌بندی، اصول جهان‌بینی اسلامی بر آن حاکم است. همچنین قرآن به‌عنوان متن دینی، از اثرگذاری معناداری بر علوم برخوردار است که به‌گونه‌های مختلفی مانند استنباطی، استکمالی، استلهامی، حکمیتی و بینشی قابل تبیین است. روش جمع‌آوری اطلاعات در این پژوهش، کتابخانه‌ای و مراجعه به سایت‌ها و منابع و آثار دکتر گلشنی و روش بررسی داده‌ها، توصیفی- تحلیلی است.

کلیدواژه‌ها


* قرآن کریم.
1. باقری نوع‌پرست، خسرو. (1396). بررسی و نقد کتاب از علم دینی تا علم سکولار. پژوهشنامۀ انتقادی متون و برنامه‌های علوم انسانی. 17(2)، صص 1-17.
2. بلانیان، محمدرضا. (1386). علم دینی یا علم سکولار. معرفت، (121)، صص 119-136.
3. گلشنی، مهدی. (1364). قرآن و علوم طبیعت. تهران: انتشارات امیرکبیر.
4. گلشنی، مهدی. (1377). از علم سکولار تا علم دینی. تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
5. گلشنی، مهدی. (1379). علم و دین و معنویت در آستانه قرن بیست و یکم. تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
6. گلشنی، مهدی. (10/12/1387). علم و دین در دیدار با دکتر مهدی گلشنی. از پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه. https://hawzah.net/fa
7. گلشنی، مهدی. (1389). چرا علم دینی. حکمت اسراء، 2(۶)، صص 15-25.
8. گلشنی، مهدی. (01/12/1392). سخنرانی در همایش ملی طبیعت از نگاه قرآن و دانشمندان اسلامی-ایرانی. از: http://abdulazim.com/asemaneazim/index.php/2016-10-31-10-42-42/590
9. گلشنی، مهدی. (1393). علم، دین و فلسفه. تهران: انتشارات کانون اندیشه جوان.
10. گلشنی، مهدی. (1395). نگاه علم و دین به یکدیگر. معارف. (113).
11. گلشنی، مهدی. (11/04/1395). نگاه علم و دین به یکدیگر. از سایت معارف http://maarefmags.ir
12. گلشنی، مهدی. (08/10/1395). علم دینی از دیدگاه مهدی گلشنی. از پایگاه اطلاع‌رسانی طلیعه. http://www.talie.ir
13. گلشنی، مهدی. (1396). علم دینی شدنی است. روزنامه اعتماد. 8 اسفند، 4037، صص 14.
14. گلشنی، مهدی. (05/11/1396). مناظره علم طبیعی دینی امکان یا امتناع. از خبرگزاری رسا https://rasanews.ir/fa/news/552989
15. گلشنی، مهدی. (17/11/1396). علم طبیعی دینی. امکان یا امتناع، مناظره دکتر گلشنی با دکتر خسروپناه. از روزنامه فرهیختگان. http://farhikhtegandaily.com/news/15948
16. گلشنی، مهدی. (1398‌الف). علم و دین در افق جهان‌بینی توحیدی. تهران: انتشارات دانشگاه خواجه نصیر.
17. گلشنی، مهدی. (1398ب). بررسی نقش دین در علم. نقد و نظر، 24(۲)، صص 5-21.